İstanbul’da Polikistik Over Sendromu (PCOS): Belirtileri, Nedenleri ve Tedavi
Polikistik Over Sendromu (PCOS), İstanbul’un Bostancı semtinde yaşayan kadınlarda sık görülen hormonal dengesizliklerden biridir. Özellikle Kadıköy, Kozyatağı, Suadiye ve Maltepe çevresinde yaşayan kadınlarda adet düzensizliği, tüylenme artışı, kilo kontrolü zorluğu ve doğurganlık problemleriyle kendini gösterebilir. PCOS, yumurtlamanın düzenli gerçekleşmemesi ve yumurtalıklarda çok sayıda küçük folikülün olgunlaşamaması sonucu ortaya çıkar. Bu durum yalnızca “yumurtalıkta kist” anlamına gelmez; temelinde hormon bozukluğu ve insülin direnci vardır.
Bilgi ve randevu için: 0541 998 34 34
BOSTANCI / İSTANBUL
Polikistik Over Sendromu Nedir?
Polikistik Over Sendromu, üreme çağındaki kadınlarda en sık rastlanan endokrin bozukluklardan biridir. Yumurtalıklarda gelişemeyen küçük yumurta hücreleri birikir ve bu durum yumurtlamayı engeller. Bunun sonucunda adet düzensizlikleri, tüylenme artışı, akne ve kilo problemleri ortaya çıkar. PubMed ve UpToDate kaynaklarına göre, her 10 kadından biri PCOS tanısı almaktadır. Bostancı gibi iş ve şehir hayatının yoğun olduğu bölgelerde stres, yanlış beslenme ve hareketsizlik PCOS görülme sıklığını artıran faktörlerdir.
PCOS yalnızca kozmetik bir sorun değildir; hormon, metabolizma ve ruhsal dengeyi etkileyen sistemik bir sendromdur. Androjen hormonlarının aşırı üretimi, insülin direnci ve genetik yatkınlık hastalığın temel nedenleridir. Yumurtalıklarda görülen küçük foliküller aslında olgunlaşamayan yumurta hücreleridir. Bu nedenle PCOS, yumurtalıkta kist oluşumundan ziyade yumurtlama fonksiyonundaki bozulmayı ifade eder.
PCOS’un Nedenleri
Genetik Yatkınlık
Ailesinde PCOS öyküsü olan kadınlarda hastalık riski yüksektir. Genetik faktörler hormon dengesini bozabilir ve yumurtlamayı olumsuz etkileyebilir.
İnsülin Direnci
PCOS’un en yaygın nedenlerinden biridir. Hücreler insüline yanıt veremediğinde pankreas daha fazla insülin salgılar. Yüksek insülin seviyesi yumurtalıklarda androjen üretimini artırır. Bu da tüylenme, adet düzensizliği ve akneye yol açar.
Obezite ve Yaşam Tarzı
Bostancı’da yaşayan kadınlar arasında ofis çalışması, trafik ve stresli yaşam tarzı yaygındır. Bu durum kilo artışına ve insülin direncine yol açarak PCOS’u tetikler. Ancak zayıf kadınlarda da PCOS görülebilir.
Çevresel Etkenler
Plastiklerde ve kozmetiklerde bulunan kimyasallar, hormon sistemini etkileyebilir. Stres, uyku düzensizliği ve dengesiz beslenme PCOS gelişimini kolaylaştırabilir.
PCOS Belirtileri
Polikistik over sendromu farklı kadınlarda farklı belirtilerle seyreder. Bostancı’da yaşayan kadınlarda en sık görülen belirtiler şunlardır:
-
Adet düzensizliği veya hiç adet görmeme
-
Yüz, çene, göğüs ve karın bölgesinde tüylenme artışı
-
Akne ve yağlı cilt
-
Saç dökülmesi (erkek tipi kellik)
-
Kilo artışı ve karın çevresinde yağlanma
-
Gebe kalmada zorluk
-
İnsülin direncine bağlı tatlı isteği
-
Depresyon ve özgüven kaybı
Bu belirtiler bazen ergenlikte başlar, bazen de doğum sonrası dönemde fark edilir.
PCOS Tanısı Nasıl Konur?
Tanı; hasta öyküsü, fizik muayene, laboratuvar testleri ve ultrason bulgularının birlikte değerlendirilmesiyle konur.
Rotterdam Kriterleri
Polikistik over sendromu tanısı koymak için şu üç kriterden en az ikisinin bulunması gerekir:
-
Adet düzensizliği veya yumurtlama bozukluğu
-
Klinik veya laboratuvar olarak belirlenmiş androjen fazlalığı
-
Ultrasonografide polikistik over görünümü (12 veya daha fazla küçük folikül ve artmış over hacmi)
Benzer belirtiler gösteren tiroid hastalıkları, prolaktin yüksekliği veya Cushing sendromu dışlanmalıdır.
Laboratuvar Testleri
Hormon profili (LH, FSH, total testosteron, DHEAS, androstenedion) ölçülür. İnsülin direnci değerlendirmesi için OGTT veya HOMA-IR testi yapılır. Kolesterol, trigliserid ve HbA1c düzeyleri de kontrol edilir.
Ultrasonografi
Transvajinal veya pelvik ultrason ile yumurtalık yapısı incelenir. 12’den fazla küçük folikülün görülmesi PCOS tanısını destekler ancak tek başına yeterli değildir.
PCOS Tedavisi
Tedavi bireye özel planlanır. Amaç, adet düzenini sağlamak, yumurtlamayı başlatmak, insülin direncini azaltmak ve tüylenme ile akneyi kontrol altına almaktır.
Yaşam Tarzı Düzenlemeleri
Tedavinin ilk adımı sağlıklı beslenme ve egzersizdir. Kilo kontrolü sağlandığında hormon dengesi de düzelir. Düşük glisemik indeksli diyet, bol sebze, tam tahıl, lifli gıdalar ve bol su önerilir. Düzenli yürüyüş ve stres yönetimi tedavinin başarısını artırır.
Hormon Tedavileri
Doğum kontrol hapları, adet düzenini sağlar, androjen seviyesini düşürür ve rahim iç tabakasını korur.
Antiandrojen İlaçlar
Spironolakton gibi antiandrojen ilaçlar tüylenme ve akne tedavisinde etkilidir. Ancak gebelik planlayan kadınlarda kullanılmaz.
İnsülin Direncine Yönelik Tedavi
Metformin, PCOS tedavisinde sık tercih edilir. İnsülin duyarlılığını artırır, kilo kontrolüne yardımcı olur ve yumurtlamayı destekleyebilir.
Gebelik Planlayan Kadınlarda Tedavi
Yumurtlamayı uyarmak için klomifen sitrat veya letrozol kullanılır. Letrozol, gebelik oranlarını artırması nedeniyle son yıllarda daha çok tercih edilmektedir.
PCOS’un Uzun Dönem Riskleri
Tedavi edilmeyen PCOS uzun vadede tip 2 diyabet, hipertansiyon, kalp-damar hastalıkları, karaciğer yağlanması ve rahim içi kanseri riskini artırabilir. Ayrıca depresyon, anksiyete ve uyku bozuklukları gibi psikolojik etkiler de yaygındır. Bostancı’da yaşayan kadınların düzenli jinekolojik muayenelerini yaptırmaları, kilo takibini sürdürmeleri ve hormon testlerini düzenli olarak kontrol ettirmeleri gerekir.
Sonuç
Polikistik Over Sendromu erken tanı ve doğru tedaviyle kontrol altına alınabilir. Bostancı semtinde yaşayan kadınların düzenli jinekolojik muayenelerini yaptırmaları, hormon analizlerini takip etmeleri ve yaşam tarzlarını düzenlemeleri büyük önem taşır. Sağlıklı beslenme, egzersiz ve stres yönetimiyle semptomlar hafifletilebilir, doğurganlık korunabilir.
Bilgi ve randevu için: 0541 998 34 34
BOSTANCI / İSTANBUL
Şunlar da ilginizi çekebilir https://www.sezgindursun.com/istanbul-kisirlik-tedavisi/