İstanbul’da Polikistik Over Sendromu (PCOS): Belirtileri, Nedenleri ve Tedavi
Polikistik Over Sendromu (PCOS), İstanbul’un Maltepe ilçesinde yaşayan kadınlarda sık görülen hormonal dengesizliklerden biridir. Küçükyalı, Cevizli, Başıbüyük, İdealtepe ve Zümrütevler gibi mahallelerde yaşayan kadınlarda adet düzensizliği, tüylenme artışı, kilo kontrolü zorluğu ve doğurganlıkta güçlük gibi şikayetlerle kendini gösterebilir. PCOS, yumurtlamanın düzensiz hale gelmesi ve yumurtalıklarda çok sayıda küçük folikülün olgunlaşamaması sonucu ortaya çıkar. Bu durum yalnızca “yumurtalıkta kist” anlamına gelmez; temelinde hormon dengesizliği ve insülin direnci vardır.
Bilgi ve randevu için: 0541 998 34 34
MALTEPE / İSTANBUL
Polikistik Over Sendromu Nedir?
Polikistik Over Sendromu, doğurganlık çağındaki kadınlarda en sık rastlanan endokrin hastalıklardan biridir. Yumurtalıklarda gelişemeyen küçük yumurta hücreleri (foliküller) birikir ve bu durum yumurtlamayı engeller. Sonuç olarak adet düzensizlikleri, tüylenme, akne, kilo artışı ve doğurganlık problemleri ortaya çıkar. PubMed ve UpToDate verilerine göre, her 10 kadından biri PCOS tanısı almaktadır. Maltepe gibi stresli ve yoğun yaşam koşullarının hakim olduğu bölgelerde bu sendrom daha sık görülmektedir.
PCOS, yalnızca kozmetik bir sorun değildir. Hormon dengesini, metabolik sistemi ve psikolojik durumu etkileyen karmaşık bir hastalıktır. Androjen hormonlarının (erkeklik hormonu) fazla üretimi, insülin direnci ve genetik faktörler hastalığın temelinde yer alır. Yumurtalıklarda görülen küçük foliküller, aslında olgunlaşmamış yumurta hücreleridir. Bu nedenle PCOS, “kist” değil yumurtlama bozukluğudur.
PCOS’un Nedenleri
Genetik Yatkınlık
Ailesinde PCOS öyküsü olan kadınlarda hastalık riski daha yüksektir. Genetik faktörler hormon dengesini bozabilir ve yumurtlamayı zorlaştırabilir.
İnsülin Direnci
İnsülin direnci, PCOS’un en önemli nedenlerinden biridir. Hücrelerin insüline yanıt verememesi nedeniyle pankreas daha fazla insülin üretir. Yüksek insülin seviyeleri, yumurtalıklarda androjen üretimini artırır. Bu durum adet düzensizliği, tüylenme ve akneye yol açar.
Obezite ve Yaşam Tarzı
Maltepe’de yaşayan kadınlarda masa başı çalışma, düzensiz uyku ve fast food tarzı beslenme PCOS riskini artırabilir. Kilo artışı hormonal dengesizliği derinleştirir, ancak zayıf bireylerde de insülin direnci ve PCOS görülebilir.
Çevresel Etkenler
Plastiklerdeki ve kozmetik ürünlerdeki kimyasallar hormon sistemini olumsuz etkileyebilir. Stres, uykusuzluk ve sigara tüketimi PCOS gelişimini tetikleyen diğer faktörlerdir.
PCOS Belirtileri
Polikistik over sendromunun belirtileri her kadında farklılık gösterebilir. Maltepe ve çevresinde yaşayan kadınlarda en sık görülen belirtiler şunlardır:
-
Adet düzensizliği veya hiç adet görmeme
-
Yüz, çene ve göğüs bölgesinde tüylenme artışı
-
Akne ve yağlı cilt
-
Saç dökülmesi (erkek tipi kellik)
-
Kilo artışı ve karın çevresinde yağlanma
-
Gebelikte zorluk
-
İnsülin direncine bağlı tatlı isteği ve halsizlik
-
Depresyon ve kaygı
Bazı kadınlar ergenlik döneminden itibaren bu belirtileri yaşarken, bazıları doğum sonrasında fark eder.
PCOS Tanısı Nasıl Konur?
Tanı, hasta öyküsü, fizik muayene, laboratuvar testleri ve ultrason bulgularının bir arada değerlendirilmesiyle konur.
Rotterdam Kriterleri
PCOS tanısı koymak için üç kriterden en az ikisinin bulunması gerekir:
-
Adet düzensizliği veya yumurtlama bozukluğu
-
Klinik veya laboratuvar olarak tespit edilmiş androjen fazlalığı
-
Ultrasonografide polikistik over görünümü (12 veya daha fazla küçük folikül ve artmış over hacmi)
Tiroid hastalıkları, prolaktin yüksekliği veya Cushing sendromu gibi benzer hastalıklar dışlanmalıdır.
Laboratuvar Testleri
Hormon profili (LH, FSH, total testosteron, DHEAS, androstenedion) değerlendirilir. İnsülin direnci için OGTT veya HOMA-IR testi yapılır. Ayrıca kolesterol, trigliserid ve HbA1c ölçümleri metabolik riskleri belirlemede önemlidir.
Ultrasonografi
Transvajinal veya pelvik ultrason ile yumurtalık yapısı incelenir. Küçük foliküllerin fazlalığı ve over hacmindeki artış PCOS lehine bulgudur, ancak tanı için tek başına yeterli değildir.
PCOS Tedavisi
Polikistik Over Sendromu’nun tedavisi bireye özel olmalıdır. Amaç, adet düzenini sağlamak, yumurtlamayı tekrar başlatmak, insülin direncini azaltmak ve tüylenme ile akneyi kontrol altına almaktır.
Yaşam Tarzı Düzenlemeleri
Tedavinin en önemli adımı sağlıklı beslenme ve düzenli egzersizdir. Vücut ağırlığının %5-10 oranında azaltılması bile yumurtlamayı ve hormon dengesini belirgin şekilde iyileştirir. Düşük glisemik indeksli diyet, sebze ağırlıklı beslenme ve düzenli yürüyüş önerilir.
Hormon Tedavileri
Doğum kontrol hapları adet düzenini sağlar, androjen seviyesini düşürür ve rahim iç tabakasını korur.
Antiandrojen İlaçlar
Spironolakton gibi ilaçlar tüylenme ve akne tedavisinde etkilidir. Ancak gebelik planlayan kadınlarda kullanılmaz.
İnsülin Direncine Yönelik Tedavi
Metformin, PCOS’ta sıkça tercih edilen bir ilaçtır. İnsülin duyarlılığını artırır, kilo kontrolünü kolaylaştırır ve yumurtlamayı destekler.
Gebelik Planlayan Kadınlarda Tedavi
Yumurtlamayı uyarmak için klomifen sitrat veya letrozol kullanılır. Letrozol son yıllarda daha yüksek gebelik oranlarıyla öne çıkmıştır. Gerekirse gonadotropin tedavisi veya laparoskopik cerrahi uygulanabilir.
PCOS’un Uzun Dönem Riskleri
Tedavi edilmeyen PCOS, uzun vadede tip 2 diyabet, hipertansiyon, kalp-damar hastalıkları, karaciğer yağlanması ve endometrium kanseri riskini artırır. Ayrıca depresyon, anksiyete ve uyku bozuklukları gibi psikolojik etkiler de görülebilir. Maltepe’de yaşayan kadınların düzenli jinekolojik muayenelerini yaptırmaları, kilo takibini sürdürmeleri ve metabolik testlerini düzenli kontrol ettirmeleri önemlidir.
Sonuç
Polikistik Over Sendromu erken tanı ve doğru tedaviyle kontrol altına alınabilir. Maltepe semtinde yaşayan kadınların düzenli jinekolojik kontrollerini yaptırmaları, hormon testlerini ihmal etmemeleri ve yaşam tarzı düzenlemelerine dikkat etmeleri gerekir. Sağlıklı beslenme, egzersiz ve stres yönetimiyle semptomlar büyük ölçüde hafifletilebilir ve doğurganlık korunabilir.
Bilgi ve randevu için: 0541 998 34 34
MALTEPE / İSTANBUL
Şunlar da ilginizi çekebilir https://www.sezgindursun.com/istanbul-kisirlik-tedavisi/