İstanbul’da Polikistik Over Sendromu (PCOS): Belirtileri, Nedenleri ve Tedavi
Polikistik Over Sendromu (PCOS), İstanbul’un Anadolu Yakası’nda yer alan Çekmeköy ilçesinde yaşayan kadınlarda sıkça rastlanan hormonal bozukluklardan biridir. Özellikle Taşdelen, Alemdağ, Nişantepe, Ömerli ve Reşadiye gibi mahallelerde yaşayan kadınlar, adet düzensizliği, tüylenme artışı, kilo kontrolünde güçlük ve doğurganlık problemleri nedeniyle jinekolojik muayenelere başvurmaktadır. PCOS, yumurtlamanın düzenli gerçekleşmemesi ve yumurtalıklarda çok sayıda küçük folikülün olgunlaşamamasıyla ortaya çıkar. Bu durum sadece “yumurtalıkta kist” demek değildir; asıl sorun hormonal dengesizliktir.
Bilgi ve randevu için: 0541 998 34 34
ÇEKMEKÖY / İSTANBUL
Polikistik Over Sendromu Nedir?
Polikistik Over Sendromu, doğurganlık çağındaki kadınlarda en sık görülen endokrin hastalıklardan biridir. Yumurtalıklarda gelişemeyen küçük yumurta hücreleri birikir ve bu da yumurtlamayı engeller. Sonuç olarak adet düzensizliği, tüylenme artışı, akne, kilo alımı ve doğurganlıkta azalma gibi şikayetler ortaya çıkar. PubMed ve UpToDate verilerine göre, her 10 kadından biri PCOS tanısı almaktadır. Çekmeköy gibi gelişmekte olan şehir bölgelerinde stres, dengesiz beslenme, hareketsiz yaşam ve çevresel faktörler hastalığın görülme sıklığını artırmaktadır.
PCOS yalnızca kozmetik bir problem değildir; metabolik, hormonal ve psikolojik etkileri olan sistemik bir hastalıktır. Androjen hormonlarının aşırı üretimi, insülin direnci ve genetik yatkınlık en önemli nedenler arasında yer alır. Yumurtalıklarda görülen küçük foliküller aslında gelişememiş yumurta hücreleridir. Bu nedenle PCOS, “kist” değil yumurtlama bozukluğudur.
PCOS’un Nedenleri
Genetik Yatkınlık
Ailesinde PCOS olan kadınlarda hastalık riski yüksektir. Genetik faktörler hormon dengesini ve yumurtlama düzenini etkileyebilir.
İnsülin Direnci
PCOS’un en yaygın nedenlerinden biridir. Hücreler insüline yanıt veremediğinde pankreas daha fazla insülin salgılar. Yüksek insülin düzeyleri yumurtalıklarda androjen üretimini artırarak tüylenme, adet düzensizliği ve akneye yol açar.
Obezite ve Yaşam Tarzı
Çekmeköy’deki kadınlarda masa başı çalışma, düzensiz uyku ve yanlış beslenme alışkanlıkları PCOS riskini artırır. Kilo artışı hormon dengesini bozarak insülin direncini güçlendirir. Ancak zayıf kadınlarda da PCOS görülebilir; dolayısıyla hastalık yalnızca kiloya bağlı değildir.
Çevresel Etkenler
Plastiklerde, kozmetik ürünlerde ve bazı gıdalarda bulunan kimyasallar (örneğin bisfenol A) hormon sistemini olumsuz etkileyebilir. Stres ve uykusuzluk da PCOS gelişiminde rol oynar.
PCOS Belirtileri
Polikistik over sendromu her kadında farklı belirtilerle seyredebilir. Çekmeköy ve çevresindeki kadınlarda en sık görülen belirtiler şunlardır:
-
Adet düzensizliği veya hiç adet görmeme
-
Yüz, çene ve karın bölgesinde tüylenme artışı
-
Akne, yağlı cilt ve saç dökülmesi
-
Kilo artışı ve karın çevresinde yağlanma
-
Gebe kalmada zorluk
-
İnsülin direncine bağlı tatlı isteği ve yorgunluk
-
Depresyon ve kaygı
Bu belirtiler ergenlik döneminde başlayabilir veya yaşamın ilerleyen dönemlerinde fark edilebilir.
PCOS Tanısı Nasıl Konur?
Tanı için hasta öyküsü, fizik muayene, laboratuvar testleri ve ultrason bulguları birlikte değerlendirilir.
Rotterdam Kriterleri
PCOS tanısı koymak için aşağıdaki üç kriterden en az ikisinin bulunması gerekir:
-
Adet düzensizliği veya yumurtlama bozukluğu
-
Klinik ya da laboratuvar olarak belirlenmiş androjen fazlalığı
-
Ultrasonografide polikistik over görünümü (12 veya daha fazla küçük folikül ve artmış over hacmi)
Benzer belirtilere neden olabilecek tiroid hastalıkları, prolaktin yüksekliği veya Cushing sendromu dışlanmalıdır.
Laboratuvar Testleri
Hormon profili (LH, FSH, total testosteron, DHEAS, androstenedion) değerlendirilir. İnsülin direncini belirlemek için OGTT veya HOMA-IR testi yapılır. Ayrıca kolesterol, trigliserid ve HbA1c düzeyleri metabolik riskleri belirlemede kullanılır.
Ultrasonografi
Transvajinal veya pelvik ultrason ile yumurtalık yapısı incelenir. Çok sayıda küçük folikül ve artmış over hacmi PCOS lehine bulgudur ancak tek başına tanı koydurmaz.
PCOS Tedavisi
Polikistik Over Sendromu’nun tedavisi kişiye özel planlanmalıdır. Amaç adet düzenini sağlamak, yumurtlamayı yeniden başlatmak, insülin direncini azaltmak ve tüylenme ile akneyi kontrol altına almaktır.
Yaşam Tarzı Düzenlemeleri
Sağlıklı beslenme ve egzersiz tedavinin temelini oluşturur. Vücut ağırlığının %5-10 oranında azaltılması bile yumurtlamayı düzenler. Düşük glisemik indeksli beslenme, sebze ağırlıklı diyet ve düzenli yürüyüş önerilir.
Hormon Tedavileri
Doğum kontrol hapları adet döngüsünü düzenler, androjen seviyesini düşürür ve rahim iç tabakasını korur.
Antiandrojen İlaçlar
Spironolakton gibi antiandrojen ilaçlar tüylenme ve akne tedavisinde etkilidir. Ancak gebelik planlayan kadınlarda kullanılmaz.
İnsülin Direncine Yönelik Tedavi
Metformin, PCOS tedavisinde sık tercih edilir. İnsülin duyarlılığını artırır, kilo kontrolünü kolaylaştırır ve yumurtlamayı destekler.
Gebelik Planlayan Kadınlarda Tedavi
Yumurtlamayı uyarmak için klomifen sitrat veya letrozol kullanılır. Letrozol, son yıllarda gebelik oranlarını artırması nedeniyle daha çok tercih edilmektedir.
PCOS’un Uzun Dönem Riskleri
Tedavi edilmeyen PCOS, uzun vadede tip 2 diyabet, hipertansiyon, kalp-damar hastalıkları, karaciğer yağlanması ve endometrium kanseri riskini artırır. Ayrıca depresyon, anksiyete ve uyku bozuklukları gibi psikolojik etkiler de görülebilir. Çekmeköy’de yaşayan kadınların düzenli jinekolojik muayenelerini yaptırmaları, kilo takibini sürdürmeleri ve metabolik testlerini düzenli aralıklarla kontrol ettirmeleri gerekir.
Sonuç
Polikistik Over Sendromu erken tanı ve uygun tedaviyle kontrol altına alınabilir. Çekmeköy’de yaşayan kadınların düzenli jinekolojik muayene yaptırmaları, hormon testlerini ihmal etmemeleri ve yaşam tarzı düzenlemelerine dikkat etmeleri gerekir. Sağlıklı beslenme, egzersiz ve stres yönetimiyle semptomlar hafifletilebilir, doğurganlık korunabilir.
Bilgi ve randevu için: 0541 998 34 34
ÇEKMEKÖY / İSTANBUL
Şunlar da ilginizi çekebilir https://www.sezgindursun.com/istanbul-kisirlik-tedavisi/