İstanbul Avrupa Yakası’nda Polikistik Over Sendromu (PCOS): Belirtileri, Nedenleri ve Tedavi
Polikistik Over Sendromu (PCOS), İstanbul’un kalabalık ve dinamik ilçelerinden biri olan Esenyurt’ta yaşayan kadınlarda sıkça karşılaşılan hormonal bir bozukluktur. Özellikle Haramidere, Akbatı, Saadetdere, Mehterçeşme, Güzelyurt, Talatpaşa ve Cumhuriyet Mahallesi gibi bölgelerde yaşayan kadınlar arasında adet düzensizliği, tüylenme artışı, kilo kontrolünde güçlük ve doğurganlıkta azalma yaygındır. PCOS, yumurtlamanın düzenli gerçekleşmemesi ve yumurtalıklarda çok sayıda küçük folikülün olgunlaşamamasıyla ortaya çıkar. Bu durum yalnızca “yumurtalıkta kist” anlamına gelmez; temelinde hormon dengesizliği ve insülin direnci vardır.
Bilgi ve randevu için: 0541 998 34 34
ESENYURT / İSTANBUL
Polikistik Over Sendromu Nedir?
Polikistik Over Sendromu, doğurganlık çağındaki kadınlarda en sık görülen endokrin hastalıklardan biridir. Yumurtalıklarda olgunlaşamayan küçük yumurta hücreleri (foliküller) birikir ve bu durum yumurtlamayı engeller. Bunun sonucunda adet düzensizliği, akne, tüylenme, kilo alımı ve doğurganlık problemleri ortaya çıkar. PubMed ve UpToDate verilerine göre her 10 kadından biri PCOS tanısı almaktadır. Esenyurt gibi stresli, yoğun tempolu ve düzensiz beslenme alışkanlıklarının yaygın olduğu bölgelerde PCOS sıklığı daha fazladır.
PCOS yalnızca kozmetik bir sorun değildir; hormon dengesi, metabolizma ve psikolojik sağlığı etkileyen sistemik bir sendromdur. Androjen hormonlarının fazla üretimi, insülin direnci ve genetik yatkınlık hastalığın temel nedenleri arasındadır. Yumurtalıklarda görülen küçük foliküller aslında gelişimini tamamlayamayan yumurta hücreleridir. Bu nedenle PCOS, “kist hastalığı” değil yumurtlama fonksiyonunun bozulmasıdır.
PCOS’un Nedenleri
Genetik Yatkınlık
Ailesinde PCOS öyküsü bulunan kadınlarda sendromun görülme olasılığı artar. Genetik faktörler hormon dengesini etkileyerek yumurtlamayı olumsuz etkileyebilir.
İnsülin Direnci
İnsülin direnci, PCOS’un en sık nedenlerinden biridir. Hücreler insüline duyarsız hale geldiğinde pankreas daha fazla insülin salgılar. Bu durum yumurtalıklarda androjen üretimini artırarak adet düzensizliği, tüylenme ve akneye yol açar.
Obezite ve Yaşam Tarzı
Esenyurt bölgesinde masa başı işler, hareketsizlik, hızlı yemek tüketimi ve karbonhidrat ağırlıklı diyet PCOS riskini artırabilir. Kilo artışı hormon dengesini bozarak insülin direncini güçlendirir. Ancak PCOS yalnızca kilolu kadınlarda değil, zayıf bireylerde de görülebilir.
Çevresel Etkenler
Kozmetikler, plastik kaplar ve işlenmiş gıdalar hormon sistemini olumsuz etkileyebilir. Ayrıca stres, uykusuzluk ve sigara kullanımı PCOS’un gelişimini tetikleyebilir.
PCOS Belirtileri
Polikistik over sendromu farklı kadınlarda farklı belirtilerle ortaya çıkar. Esenyurt ve çevresinde yaşayan kadınlarda en sık görülen belirtiler şunlardır:
-
Adet düzensizliği veya hiç adet görememe
-
Yüz, çene ve karın bölgesinde tüylenme artışı
-
Akne ve yağlı cilt
-
Saç dökülmesi (erkek tipi kellik)
-
Kilo artışı ve karın çevresinde yağlanma
-
Gebe kalmada zorluk
-
İnsülin direncine bağlı tatlı isteği
-
Depresyon, anksiyete ve enerji düşüklüğü
Bu belirtiler bazı kadınlarda ergenlik döneminde başlarken, bazı kadınlarda doğum sonrasında fark edilir hale gelir.
PCOS Tanısı Nasıl Konur?
Tanı koymak için hasta öyküsü, fizik muayene, laboratuvar testleri ve ultrason bulguları birlikte değerlendirilir.
Rotterdam Kriterleri
Polikistik over tanısı koymak için şu üç kriterden en az ikisinin bulunması gerekir:
-
Adet düzensizliği veya yumurtlama bozukluğu
-
Klinik veya laboratuvar olarak belirlenmiş androjen fazlalığı
-
Ultrasonografide polikistik over görünümü (12 veya daha fazla küçük folikül ve artmış over hacmi)
Benzer belirtiler gösteren tiroid hastalıkları, prolaktin yüksekliği veya Cushing sendromu dışlanmalıdır.
Laboratuvar Testleri
Hormon profili (LH, FSH, total testosteron, DHEAS, androstenedion) ölçülür. İnsülin direncini belirlemek için OGTT veya HOMA-IR testi yapılır. Ayrıca kolesterol, trigliserid ve HbA1c düzeyleri de değerlendirilir.
Ultrasonografi
Transvajinal veya pelvik ultrason ile yumurtalık yapısı incelenir. Çok sayıda küçük folikülün varlığı PCOS lehine bir bulgudur ancak tek başına tanı koydurmaz.
PCOS Tedavisi
Polikistik Over Sendromu’nun tedavisi kişiye özel planlanmalıdır. Amaç adet düzenini sağlamak, yumurtlamayı başlatmak, insülin direncini azaltmak ve tüylenme ile akneyi kontrol altına almaktır.
Yaşam Tarzı Düzenlemeleri
Sağlıklı beslenme ve düzenli egzersiz tedavinin temelini oluşturur. Vücut ağırlığının %5 ila %10 oranında azaltılması bile yumurtlamayı yeniden başlatabilir. Düşük glisemik indeksli diyet, sebze ağırlıklı beslenme ve düzenli yürüyüş önerilir.
Hormon Tedavileri
Doğum kontrol hapları adet düzenini sağlar, androjen seviyesini düşürür ve rahim iç tabakasını korur.
Antiandrojen İlaçlar
Spironolakton gibi antiandrojen ilaçlar tüylenme ve akne tedavisinde etkilidir. Ancak gebelik planlayan kadınlarda kullanılmaz.
İnsülin Direncine Yönelik Tedavi
Metformin, PCOS tedavisinde en sık kullanılan ilaçlardandır. İnsülin duyarlılığını artırır, kilo kontrolünü kolaylaştırır ve yumurtlamayı destekler.
Gebelik Planlayan Kadınlarda Tedavi
Yumurtlamayı uyarmak için klomifen sitrat veya letrozol kullanılır. Letrozol, son yıllarda daha yüksek gebelik oranlarıyla öne çıkmıştır. Dirençli vakalarda gonadotropin tedavisi veya laparoskopik cerrahi uygulanabilir.
PCOS’un Uzun Dönem Riskleri
Tedavi edilmeyen PCOS, uzun vadede tip 2 diyabet, hipertansiyon, kalp-damar hastalıkları, karaciğer yağlanması ve endometrium kanseri riskini artırabilir. Ayrıca depresyon, anksiyete ve uyku bozuklukları gibi psikolojik etkiler de görülebilir. Esenyurt’ta yaşayan kadınların düzenli jinekolojik kontrollerini yaptırmaları, kilo takibini sürdürmeleri ve metabolik testlerini düzenli kontrol ettirmeleri önerilir.
Sonuç
Polikistik Over Sendromu erken tanı ve doğru tedaviyle kontrol altına alınabilir. Esenyurt ve çevresinde yaşayan kadınların düzenli jinekolojik muayenelerini yaptırmaları, hormon testlerini takip etmeleri ve yaşam tarzı düzenlemelerine dikkat etmeleri gerekir. Sağlıklı beslenme, egzersiz ve stres yönetimiyle semptomlar hafifletilebilir, doğurganlık korunabilir.
Bilgi ve randevu için: 0541 998 34 34
ESENYURT / İSTANBUL
Şunlar da ilginizi çekebilir https://www.sezgindursun.com/istanbul-kisirlik-tedavisi/