İstanbul Anadolu Yakası’nda Polikistik Over Sendromu (PCOS): Belirtileri, Nedenleri ve Tedavi
Polikistik Over Sendromu (PCOS), İstanbul Anadolu Yakası’nda yer alan Sultanbeyli ilçesinde yaşayan kadınlarda sık görülen hormonal bozukluklardan biridir. Fatih, Mehmet Akif, Hasanpaşa, Battalgazi ve Adil Mahallesi gibi bölgelerde yaşayan kadınlarda adet düzensizliği, tüylenme artışı, kilo kontrolü zorluğu ve doğurganlıkta azalma sık görülür. PCOS, yumurtlamanın düzenli gerçekleşmemesi ve yumurtalıklarda çok sayıda küçük folikülün olgunlaşamamasıyla oluşur. Bu durum yalnızca “yumurtalıkta kist” anlamına gelmez; esasen hormonal dengesizlik ve insülin direncine dayalı sistemik bir tablodur.
Bilgi ve randevu için: 0541 998 34 34
SULTANBEYLİ / İSTANBUL
Polikistik Over Sendromu Nedir?
Polikistik Over Sendromu, doğurganlık çağındaki kadınlarda en sık görülen endokrin hastalıklardan biridir. Yumurtalıklarda olgunlaşamayan küçük yumurta hücreleri (foliküller) birikir, yumurtlama aksar ve bunun sonucunda adet düzensizliği, tüylenme, akne, kilo alımı ve doğurganlıkta azalma gibi belirtiler ortaya çıkar. UpToDate ve PubMed verilerine göre her 10 kadından biri PCOS tanısı almaktadır. Sultanbeyli gibi şehirleşmenin hızlı olduğu bölgelerde stres, beslenme düzensizliği, uykusuzluk ve çevresel faktörler PCOS görülme sıklığını artırır.
PCOS sadece kozmetik bir sorun değil; hormon, metabolizma ve psikolojik sağlığı etkileyen sistemik bir sendromdur. Androjen hormonlarının fazla üretimi, insülin direnci ve genetik yatkınlık en önemli nedenler arasındadır. Yumurtalıklarda görülen küçük foliküller, gelişimini tamamlayamayan yumurta hücreleridir. Bu nedenle PCOS, “kist hastalığı” değil yumurtlama bozukluğudur.
PCOS’un Nedenleri
Genetik Yatkınlık
Ailesinde PCOS bulunan kadınlarda hastalığın görülme olasılığı artar. Genetik faktörler hormon üretimini etkileyerek yumurtlamayı olumsuz etkileyebilir.
İnsülin Direnci
İnsülin direnci, PCOS’un en sık rastlanan nedenidir. Hücreler insüline yanıt veremediğinde pankreas daha fazla insülin üretir. Yüksek insülin düzeyleri yumurtalıklarda androjen üretimini artırarak adet düzensizliği, akne ve tüylenmeye neden olur.
Obezite ve Yaşam Tarzı
Sultanbeyli’deki kadınlarda hareketsiz yaşam, yüksek karbonhidratlı beslenme ve stres PCOS riskini artırabilir. Kilo artışı hormonal dengeyi bozarak insülin direncini güçlendirir. Ancak PCOS sadece kilolu kadınlarda değil, zayıf bireylerde de görülebilir.
Çevresel Etkenler
Kozmetikler, plastikler ve işlenmiş gıdalardaki kimyasallar hormon sistemini bozabilir. Ayrıca stres, sigara ve uykusuzluk da PCOS gelişimini destekler.
PCOS Belirtileri
Polikistik over sendromu farklı kadınlarda farklı belirtilerle seyreder. Sultanbeyli ve çevresindeki kadınlarda en sık görülen belirtiler şunlardır:
-
Adet düzensizliği veya hiç adet görmeme
-
Yüz, çene ve karın bölgesinde tüylenme artışı
-
Akne ve yağlı cilt
-
Saç dökülmesi (erkek tipi kellik)
-
Kilo artışı ve karın çevresinde yağlanma
-
Gebe kalmada zorluk
-
İnsülin direncine bağlı tatlı isteği
-
Depresyon ve kaygı hali
Bu belirtiler ergenlik döneminde başlayabilir veya doğum sonrası fark edilir hale gelebilir.
PCOS Tanısı Nasıl Konur?
Tanı koymak için hasta öyküsü, fizik muayene, laboratuvar testleri ve ultrason bulguları birlikte değerlendirilir.
Rotterdam Kriterleri
Polikistik over tanısı koymak için şu üç kriterden en az ikisinin bulunması gerekir:
-
Adet düzensizliği veya yumurtlama bozukluğu
-
Klinik veya laboratuvar olarak belirlenmiş androjen fazlalığı
-
Ultrasonografide polikistik over görünümü (12 veya daha fazla küçük folikül ve artmış over hacmi)
Benzer belirtiler gösteren tiroid hastalıkları, prolaktin yüksekliği veya Cushing sendromu dışlanmalıdır.
Laboratuvar Testleri
Hormon profili (LH, FSH, total testosteron, DHEAS, androstenedion) ölçülür. İnsülin direnci için OGTT veya HOMA-IR testi yapılır. Ayrıca kolesterol, trigliserid ve HbA1c düzeyleri de değerlendirilir.
Ultrasonografi
Transvajinal veya pelvik ultrason ile yumurtalık yapısı incelenir. Çok sayıda küçük folikül ve artmış over hacmi PCOS lehine bulgudur ancak tek başına tanı koydurmaz.
PCOS Tedavisi
Polikistik Over Sendromu’nun tedavisi bireye özel planlanmalıdır. Amaç adet düzenini sağlamak, yumurtlamayı başlatmak, insülin direncini azaltmak ve tüylenme ile akneyi kontrol altına almaktır.
Yaşam Tarzı Düzenlemeleri
Sağlıklı beslenme ve egzersiz tedavinin temelini oluşturur. Vücut ağırlığının %5 ila %10 oranında azaltılması bile yumurtlamayı yeniden başlatabilir. Düşük glisemik indeksli diyet, sebze ağırlıklı beslenme ve düzenli yürüyüş önerilir.
Hormon Tedavileri
Doğum kontrol hapları adet düzenini sağlar, androjen seviyesini düşürür ve rahim iç tabakasını korur.
Antiandrojen İlaçlar
Spironolakton gibi ilaçlar tüylenme ve akne tedavisinde etkilidir. Ancak gebelik planlayan kadınlarda kullanılmaz.
İnsülin Direncine Yönelik Tedavi
Metformin, PCOS tedavisinde yaygın olarak tercih edilir. İnsülin duyarlılığını artırır, kilo kontrolünü kolaylaştırır ve yumurtlamayı destekler.
Gebelik Planlayan Kadınlarda Tedavi
Yumurtlamayı uyarmak için klomifen sitrat veya letrozol kullanılır. Letrozol, son yıllarda gebelik oranlarını artırması nedeniyle daha çok tercih edilmektedir.
PCOS’un Uzun Dönem Riskleri
Tedavi edilmeyen PCOS, uzun vadede tip 2 diyabet, hipertansiyon, kalp-damar hastalıkları, karaciğer yağlanması ve endometrium kanseri riskini artırabilir. Ayrıca depresyon, anksiyete ve uyku bozuklukları gibi psikolojik etkiler de görülebilir. Sultanbeyli’de yaşayan kadınların düzenli jinekolojik muayenelerini yaptırmaları, kilo takibini sürdürmeleri ve metabolik testlerini düzenli kontrol ettirmeleri büyük önem taşır.
Sonuç
Polikistik Over Sendromu erken tanı ve uygun tedaviyle kontrol altına alınabilir. Sultanbeyli’de yaşayan kadınların düzenli jinekolojik muayenelerini yaptırmaları, hormon testlerini ihmal etmemeleri ve yaşam tarzı düzenlemelerine dikkat etmeleri gerekir. Sağlıklı beslenme, egzersiz ve stres yönetimiyle semptomlar hafifletilebilir, doğurganlık korunabilir.
Bilgi ve randevu için: 0541 998 34 34
SULTANBEYLİ / İSTANBUL
Şunlar da ilginizi çekebilir https://www.sezgindursun.com/istanbul-kisirlik-tedavisi/