İstanbul’da Polikistik Over Sendromu (PCOS): Belirtileri, Nedenleri ve Tedavi
Polikistik Over Sendromu (PCOS), İstanbul’un Anadolu Yakası’nda yer alan Tuzla ilçesinde yaşayan kadınlarda sık görülen hormonal bozukluklardan biridir. Aydınlı, Şifa Mahallesi, İçmeler, Postane ve Yayla gibi bölgelerde yaşayan kadınlarda adet düzensizliği, kilo artışı, tüylenme ve doğurganlık problemleriyle kendini gösterebilir. PCOS, yumurtlamanın düzenli gerçekleşmemesi ve yumurtalıklarda çok sayıda küçük folikülün olgunlaşamaması sonucu ortaya çıkar. Bu durum yalnızca “yumurtalıkta kist” anlamına gelmez; esasen hormon dengesizliği ve insülin direncine dayalı bir sendromdur.
Bilgi ve randevu için: 0541 998 34 34
TUZLA / İSTANBUL
Polikistik Over Sendromu Nedir?
Polikistik Over Sendromu, doğurganlık çağındaki kadınlarda en sık rastlanan endokrin bozukluklardan biridir. Yumurtalıklarda gelişemeyen yumurta hücreleri birikerek yumurtlamayı engeller. Bunun sonucunda adet düzensizliği, tüylenme artışı, akne, kilo kontrolü zorluğu ve doğurganlıkta azalma görülür. UpToDate ve PubMed verilerine göre, her 10 kadından biri PCOS tanısı almaktadır. Tuzla gibi sanayi bölgelerine yakın, yoğun iş temposuna sahip ilçelerde stres, çevresel kimyasallar ve hareketsizlik hastalığın görülme sıklığını artırmaktadır.
PCOS yalnızca kozmetik bir sorun değildir; hormon, metabolizma ve ruh sağlığını etkileyen sistemik bir bozukluktur. Androjen hormonlarının fazla üretimi, insülin direnci ve genetik faktörler hastalığın temelinde yer alır. Yumurtalıklarda görülen küçük foliküller aslında olgunlaşmamış yumurta hücreleridir. Bu nedenle PCOS, “kist hastalığı” değil yumurtlama bozukluğudur.
PCOS’un Nedenleri
Genetik Yatkınlık
Ailesinde PCOS bulunan kadınlarda hastalık riski artar. Genetik faktörler hormon üretimini ve yumurtlama sürecini etkileyebilir.
İnsülin Direnci
İnsülin direnci, PCOS’un en önemli nedenlerinden biridir. Hücreler insüline duyarsız hale geldiğinde pankreas daha fazla insülin üretir. Fazla insülin, yumurtalıklarda androjen üretimini artırarak adet düzensizliği, tüylenme ve akneye neden olur.
Obezite ve Yaşam Tarzı
Tuzla’daki kadınlar arasında masa başı iş, düzensiz beslenme ve hareketsizlik yaygındır. Kilo artışı hormon dengesini bozarak insülin direncini artırır. Ancak PCOS sadece kilolu kadınlarda görülmez; zayıf kadınlarda da hormonal dengesizlik olabilir.
Çevresel Etkenler
Sanayiye yakın yaşam alanlarında çevresel toksinler, kimyasallar ve stres faktörleri PCOS gelişiminde etkili olabilir. Uyku düzensizliği, sigara kullanımı ve yoğun stres de hastalığın seyrini kötüleştirir.
PCOS Belirtileri
Polikistik over sendromu her kadında farklı belirtilerle ortaya çıkar. Tuzla’da yaşayan kadınlarda en sık görülen belirtiler şunlardır:
-
Adet düzensizliği veya hiç adet görmeme
-
Yüz, çene ve karın bölgesinde tüylenme artışı
-
Akne ve yağlı cilt
-
Saç dökülmesi (erkek tipi kellik)
-
Kilo artışı ve karın çevresinde yağlanma
-
Gebe kalmada zorluk
-
İnsülin direncine bağlı tatlı isteği
-
Halsizlik, yorgunluk ve duygusal dalgalanmalar
Bazı kadınlarda belirtiler ergenlik döneminde başlarken, bazıları doğumdan sonra fark edilir hale gelir.
PCOS Tanısı Nasıl Konur?
Tanı koymak için hasta öyküsü, fizik muayene, laboratuvar testleri ve ultrason bulguları bir arada değerlendirilir.
Rotterdam Kriterleri
Polikistik over tanısı koymak için şu üç kriterden en az ikisinin bulunması gerekir:
-
Adet düzensizliği veya yumurtlama bozukluğu
-
Klinik veya laboratuvar olarak belirlenmiş androjen fazlalığı
-
Ultrasonografide polikistik over görünümü (12 veya daha fazla küçük folikül ve artmış over hacmi)
Benzer belirtiler gösteren tiroid hastalıkları, prolaktin yüksekliği veya Cushing sendromu dışlanmalıdır.
Laboratuvar Testleri
Hormon profili (LH, FSH, total testosteron, DHEAS, androstenedion) değerlendirilir. İnsülin direncini belirlemek için OGTT veya HOMA-IR testi yapılır. Kolesterol, trigliserid ve HbA1c düzeyleri de kontrol edilir.
Ultrasonografi
Transvajinal veya pelvik ultrason ile yumurtalık yapısı değerlendirilir. Çok sayıda küçük folikül ve artmış over hacmi PCOS lehine bulgu verir, ancak tanı için tek başına yeterli değildir.
PCOS Tedavisi
Polikistik Over Sendromu’nun tedavisi kişiye özel planlanmalıdır. Amaç, adet düzenini sağlamak, yumurtlamayı başlatmak, insülin direncini azaltmak ve tüylenme ile akneyi kontrol altına almaktır.
Yaşam Tarzı Düzenlemeleri
Sağlıklı beslenme ve egzersiz tedavinin temelini oluşturur. Vücut ağırlığının %5 ila %10 oranında azaltılması bile yumurtlamayı düzenler. Düşük glisemik indeksli diyet, bol sebze, lifli gıdalar ve düzenli yürüyüş önerilir.
Hormon Tedavileri
Doğum kontrol hapları, adet düzenini sağlar, androjen seviyesini düşürür ve rahim iç tabakasını korur.
Antiandrojen İlaçlar
Spironolakton gibi ilaçlar, tüylenme ve akne tedavisinde etkilidir. Ancak gebelik planlayan kadınlarda kullanılmaz.
İnsülin Direncine Yönelik Tedavi
Metformin, PCOS tedavisinde yaygın olarak kullanılan bir ilaçtır. İnsülin duyarlılığını artırır, kilo kontrolünü kolaylaştırır ve yumurtlamayı destekleyebilir.
Gebelik Planlayan Kadınlarda Tedavi
Yumurtlamayı uyarmak için klomifen sitrat veya letrozol kullanılır. Letrozol, son yıllarda daha yüksek gebelik oranlarıyla öne çıkmıştır. Gerekirse gonadotropin tedavisi veya laparoskopik cerrahi uygulanabilir.
PCOS’un Uzun Dönem Riskleri
Tedavi edilmeyen PCOS uzun vadede tip 2 diyabet, hipertansiyon, kalp-damar hastalıkları, karaciğer yağlanması ve rahim iç tabakası kanseri riskini artırabilir. Ayrıca depresyon, anksiyete ve uyku bozuklukları gibi psikolojik sorunlar da sık görülür. Tuzla’da yaşayan kadınların düzenli jinekolojik muayenelerini yaptırmaları, kilo takibini sürdürmeleri ve hormon testlerini düzenli kontrol ettirmeleri gerekir.
Sonuç
Polikistik Over Sendromu erken tanı ve doğru tedaviyle kontrol altına alınabilir. Tuzla ilçesinde yaşayan kadınların düzenli jinekolojik kontrollerini yaptırmaları, hormon testlerini takip etmeleri ve yaşam tarzı düzenlemelerine dikkat etmeleri gerekir. Sağlıklı beslenme, egzersiz ve stres yönetimiyle semptomlar hafifletilebilir, doğurganlık korunabilir.
Bilgi ve randevu için: 0541 998 34 34
TUZLA / İSTANBUL
Şunlar da ilginizi çekebilir https://www.sezgindursun.com/istanbul-kisirlik-tedavisi/